भारत र संयुक्त राज्य अमेरिकाले आज अन्तरिम व्यापार समझौताको रूपरेखा सार्वजनिक गरेका छन्। यो द्विपक्षीय व्यापार समझौता अघि बढाउने एउटा महत्वपूर्ण कदमको रूपमा हेरिएको छ।
रूपरेखाअनुसार, अमेरिका भारतीय वस्तुहरूमा लाग्ने टैरिफलाई घटाउने सहमतिमा पुगेको छ भने भारतले पनि अमेरिकी औद्योगिक र कृषि उत्पादनहरूमा शुल्क घटाउने वा हटाउने प्रतिबद्धता जनाएको छ। भारतले अमेरिका बाट आयात हुने औद्योगिक र कृषि वस्तुहरू, जस्तै मेवा, फलफूल, सोयाबीन तेल र मदिरा, शुल्क मुक्त वा कम शुल्कमा उपलब्ध गराउने योजना बनाएको छ। अमेरिकी एयरक्राफ्ट र पार्ट्समा लागू हुने केही शुल्क हटाइनेछ। भारतलाई ऑटो पार्ट्समा प्राथमिकता सहित कम शुल्क दर प्राप्त हुने व्यवस्था रहेको छ।
यस समझौताले आगामी पाँच वर्षमा भारतले करीब ५०० अर्ब डलर मूल्यका अमेरिकी वस्तुहरू खरीद गर्ने लक्ष्य राखेको छ। सफल कार्यान्वयन भएमा यसले भारतीय निर्यातकर्ताहरूलाई ठूलो अमेरिकी बजारमा पहुँच दिन्छ र कृषि, मछुवा, सूक्ष्म तथा साना उद्योगहरूलाई अवसर बढाउने अनुमान गरिएको छ।
दुवै देशले अ-टैरिफ अवरोधहरू हटाउने र व्यापारलाई सहज बनाउने सहमति जनाएका छन्। यसलाई ऐतिहासिक कदमको रूपमा हेरिएको छ र यसले दुवै देशका आर्थिक सम्बन्धलाई अझ गहिरो बनाउने अपेक्षा गरिएको छ। तथापि, केही आलोचकहरूका अनुसार यो करार अमेरिकाको पक्षमा बढी अनुकूल हुनसक्ने चिन्ता पनि व्यक्त गरिएको छ।
अर्को चरणमा, यस फ्रेमवर्कलाई कार्यान्वयन गर्दै मार्च २०२६ भित्र औपचारिक अन्तरिम समझौता मा हस्ताक्षर गर्ने लक्ष्य राखिएको छ। त्यसपछि पूर्ण द्विपक्षीय करारलाई अगाडि बढाइने योजना छ।
